Uluslararası ekonomi politiği açısından Türkiye-İran ilişkileri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DERYA GÜRCEMAL

Danışman: İLHAN YAŞAR HACISALİHOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkiye ve İran, coğrafî konum, tarih, jeopolitik, nüfus ve kültürel kimlik itibarîyle Ortadoğu bölgesinin en önemli ülkeleridir. İki ülkenin de, iyi komşuluk ilişkilerine ihtiyacı vardır. Büyüklükleri, taraflara geniş bir coğrafî alanda işbirliği imkânı ve ihtiyacı sunmaktadır. İran, Türkiye'ye Orta Asya'ya karayolu ulaşımı fırsatı sunarken Türkiye, İran için Avrupa'ya açılan bir kapı konumundadır. Konumları, taraflar açısından önemli stratejik değerler oluşturmaktadır. İran'ın, Türkiye üzerinden doğal kaynaklarını Avrupa pazarlarına sunma şansı varken, Türkiye de İran üzerinden Orta Asya ile çeşitli ekonomik ilişkiler kurma potansiyeline sahiptir. Ortadoğu'da, etkin olan bu iki ülke, sürekli bölgesel hegemonya mücadelesi ve rekabeti içindedir. Bu çalışmada, İran ve Türkiye ilişkilerinin seyrini anlamak için tüm unsurlar ve stratejileri bir bütünlük içinde ele alınmıştır. Türkiye-İran arasında gelişen ilişkilerin tarihsel, ekonomik, siyasi, Ortadoğu'da bölgesel güç olma arayışları, İran'ın, Türkiye'yi olduğu gibi birçok ülkeyi de tehdit eden nükleer silah üretiminin kontrol altına alınmasına kadar geniş çaplı bir araştırma yapılmış eski tarihlerden, günümüze kadar olan bilgiler toplanmıştır. Anahtar Kelimeler: İran-Türkiye İlişkileri, Bölgesel Güç, Ortadoğu'da Nükleer Silah