Uzay jeopolitiğinde Türkiye'nin güvenlik strateji ve politikaları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE SALAR
Danışman: CUMHUR EKEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Modern uzay çalışmalarına II. Dünya Savaşı'nda kullanılan roketler öncülük etmiştir. ABD ve SSCB arasında başlayan uzay yarışı jeopolitik önem kazanarak iki devlet arasında günümüze kadar süregelen rekabet alanlarından birini oluşturmuştur. Soğuk Savaş döneminde uluslararası ilişkilerde belirleyici olan çift kutuplu sistem 1990'da SSCB'nin dağılması ile çok kutuplu sisteme doğru evrildi. Uluslararası sistemde yeni aktörlerin ortaya çıkması güç dengesini değiştirmiş ve yeni güvenlik kaygıları ortaya çıkarmıştır. Bunun yansıra 2000'li yıllarla birlikte yaşanan dijital dönüşüme bağlı savunmadan iklim değişikliğine, kara, hava ve deniz ulaşımına kadar birçok alanda uzay tabanlı sistemler kullanılmaktadır. Klasik jeopolitik eksende oluşturulan uzay hakimiyet teorisinin temel varsayımı uzayı kontrol eden güç dünyayı kontrol eder savıdır, bu perspektiften geliştirilen "Astropolitik Strateji" uzayı; "Dünya", "Dünya-Uzay", "Ay-Uzay" ve "Güneş-Uzay" olarak dört jeopolitik bölgeye ayırmaktadır. Çalışmamızda uzay çalışmalarında küresel aktörler arasındaki güç mücadelesi incelenecek ve uzay jeopolitiğinde Türkiye'nin jeostratejik önemi ve uzay jeopolitiğine etkileri karşılaştırılacaktır. Bu projede uzay jeopolitiğindeki rekabetin ve Türkiye'nin uzay çalışmalarının Astropolitik kuram çerçevesinde analiz edilmesi özgün bir çalışma olarak literatüre önemli bir katkı sağlayacaktır. Bu projede Türkiye'nin uzay çalışmaları ve kabiliyetlerini klasik uzay hakimiyeti teorisini esas alarak günümüz uzay teknolojilerindeki gelişmeler dikkate alınarak yapılan analizler sonucunda elde edilen bulguların modern uzay çalışmalarına ve jeopolitiğine katkı sağlaması hedeflenmektedir.