Sağlık çalışanlarında kesici delici alet yaralanmalarının değerlendirilmesi: Retrospektif çalışma

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SAĞLIK YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEVAL AKILLI

Danışman: ITIR ERKAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Sağlık çalışanları meslek hayatları boyunca çeşitli tehlike ve risklerle karşılaşmaktadır. Bu risklerin başında da kesici delici alet yaralanmaları (KDAY) ve enfeksiyona bağlı hastalıklar gelmektedir. Bu çalışmanın amacı sağlık çalışanlarının karşılaştıkları kesici delici alet yaralanmalarını tespit ederek, risklerinin azaltılmasına yönelik çözüm önerileri geliştirmektir. Araştırma İstanbul ilinde özel bir hastanede görev yapan tüm sağlık çalışanlarını kapsamaktadır. Bu araştırma retrospektif ve kesitsel türde olup, 2014- 2019 tarihleri arasında elde edilen olay bildirim formları incelenerek gerçekleştirilmiştir. Elde edilen olay bildirim formlarının yüzde frekans oranları hesaplanarak analizler yapılmıştır. Bu amaçla meydana gelen kesici delici alet yaralanmaları meslek gruplarına, aylara, aletin türüne, yaralanma şekli ve yapılan müdahale vb. yıllara göre sınıflandırılmıştır. Kesici delici alet yaralanmalarında vakaların büyük bölümü 2016 yılında, en az vakanın ise 2019 yılında yaşandığı tespit edilmiştir. Yaralanmaların el parmak bölgesinde olduğu, yaralanma aletinin ise (%92,86) ile iğne ucu olduğu bulunmuştur. Yaralanma vakalarının (%35,71)'i cerrahi birimlerde, (%41,67)'i yoğun bakımlarda ve (%34,78)'si polikliniklerde olduğu, vakaların damar yolu açma, serum seti takma-çıkarma ya da kan alma esnasında olduğu saptanmıştır. Çalışanların KDAY ile ilgili eğitim aldıkları bilinmekte, yaralanma esnasında koruyucu ekipman kullanımının olmadığı, yaralanmaya neden olan aletin kontamine olduğu, bulaş riskinin ise bilinmediği, yeterli olay bildiriminin yapılmadığı saptanmıştır. Kesici delici alet yaralanmalarının önlenmesi için standart önlemlere uyum sağlanması önemli olup Risklerin önemli sonuçlarının olduğu bilinmeli, kurum içi eğitimlerin tekrarlanması önerilmektedir.