Çok kolay alevlenebilir dimetill eterin yangın ve patlama etkilerinin iş sağlığı ve güvenliği açısından incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZÜMRÜT TERCAN

Danışman: GÖNÜL KANDEMİR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

DME çevreci bir gaz olması, alternatif yakıt olarak da gündeme gelmesi, LPG'ye eş değer görülmesi sebebiyle giderek hayatımızın birçok alanında yer almaktadır. Çok kolay alevlenebilir olması yangın ve patlama risklerini artırmakta iken, DME patlamaları da LPG patlamaları kadar tehlikeli midir, sorusunu akla getirmektedir. Tezin konusu; dimetil eterin yangın ve patlama riski, etkisi ve şiddetinin iş sağlığı ve güvenliği açısından incelemesi ve değerlendirmesidir. Patlamayı ve ardından gelen etkileri anlamak, önlem alabilmek için önemli bir basamaktır. Bu sebeple, tezin ilk bölümünde 'patlamanın önlenmesi ve patlamadan korunma, patlama riskinin değerlendirilmesi, işyerinin güvenli hale getirilmesi' gerekliliğine ve tezin kapsamına yer verilmiştir. İkinci bölümde; patlama ve yangınla ilgili bilgilere, tanımlamalara, yangın ve patlama, etkilerine, kaza örneklerine, ilgili mevzuatlara, yanıcı ve patlayıcı özellikte olan Dimetil eter ile ilgili bilgilere, üçüncü bölümde; ALOHA programına yer verilmiştir. Dördüncü bölümde; DME tankından bir sızıntı olduğu ve gazın alev almadığı kabul edilerek, zehirli alan, yanma alan ve patlama alanları modellenmiştir. Ardından tankta sızıntı olduğu ve alev aldığı kabul edilerek jet yanması ve BLEVE olayı ALOHA 5.4.1.7 programı ile modellenmiştir. Sonrasında çeşitli tank doluluk oranı, rüzgâr hızı ve sıcaklık parametrelerine göre yeni senaryolar belirlenip her senaryo için toksik etki alan, yanıcı buhar bulutu alanı, patlama kuvveti, jet yangını ve BLEVE olayı modellenip kaza etki alanları belirlenmiştir. Ek olarak aynı koşullardaki DME ve LPG tankının modelleme sonuçları karşılaştırma bulgularına yer verildi. Son bölüm olan tartışma ve sonuç bölümünde ise; tüm bu sonuçlar tartışıldı. İSG açısından incelenmiştir. Yaşanabilecek yangın ve patlama olaylarını öngörmeye ve kazaları önlemeye yönelik önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Dimetil Eter, Yangın, Patlama, ALOHA, Modelleme, İSG