Sağlık Profesyonelleri İçin İşyerinde Kişilerarası Sorunlar Ölçeği Türkçe Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SAĞLIK YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BEREN ÖZTÜRK
Danışman: Merve Bat Tonkuş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN İŞYERİNDE KİŞİLERARASI SORUNLAR ÖLÇEĞİ TÜRKÇE GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI Bu araştırmanın amacı, Takeda ve Fukuzaki (2023) tarafından geliştirilen "Sağlık Profesyonelleri için İşyerinde Kişilerarası Sorunlar Ölçeğinin (Workplace Interpersonal Problems Scale for care workers- WIPS) Türkçeye uyarlanarak geçerlik ve güvenirliğinin özelliklerinin incelenmesidir. Ayrıca, sağlık profesyonellerinin işyerindeki yaşadıkları kişilerarası sorun düzeylerinin çeşitli sosyodemografik değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Metodolojik türde tasarlanan bu araştırma, İstanbul'da bir vakıf üniversitesi hastanesinde görev yapan sağlık profesyonelleri ile yürütülmüştür. Ölçeğin Türkçe uyarlama sürecinde çeviri–geri çeviri yöntemi uygulanmış, alan uzmanlarının görüşleri doğrultusunda dil ve kapsam geçerliği sağlanmıştır. Çalışma verileri, pilot uygulama (n=130) ve yeniden test (re-test) uygulaması (n=88) olmak üzere iki aşamada toplanmıştır. Ölçeğin yapı geçerliği Açımlayıcı (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile değerlendirilmiş; güvenirliği Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı, madde-toplam korelasyonları ve madde ayırt edicilik analizleri ile incelenmiştir. AFA sonucunda, yapı bütünlüğünü bozduğu belirlenen üç madde ölçekten çıkarılmış ve toplam varyansın %62,8'ini açıklayan üç faktörlü bir yapı elde edilmiştir. Bu faktörler "Yapısal ve Rol Kaynaklı Sorunlar", "Kişisel Atıflar ve Haksızlık Algısı", "Algılanan Olumsuz Kişilerarası Davranışlar" olarak adlandırılmıştır. DFA sonuçları, elde edilen modelin kabul edilebilir uyum indekslerine sahip olduğunu göstermiştir (χ²/sd=1,867; GFI=0,901; RMSEA=0,068). Ölçeğin toplam Cronbach Alfa katsayısı 0,946; alt boyutların güvenirlik katsayıları ise 0,72 ile 0,91 aralığında bulunmuştur. Sosyodemografik analizlerde bazı gruplar arasında kişilerarası sorun algısı açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Elde edilen bulgular, WIPS'in Türkçe formunun sağlık profesyonellerinin işyerinde karşılaştıkları kişilerarası sorunları değerlendirmede geçerli ve yüksek düzeyde güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Sağlık profesyonelleri, kişilerarası sorunlar, işyeri, psikometri, çatışma Beren ÖZTÜRK, 2026