Dış politikada istihbaratın yeri ve önemi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERVET BOZKURT

Danışman: Hüdayi Sayın

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Geliştirilen yeni dış politikalar, uluslararası ilişkilerde süregiden strateji ve kurumların ortaya çıkmasını sağlayamayabilir. Dış politikaların, anlık istihbarat bilgilerine göre değişiklikler göstermemesi başarısız neticelenmesine neden olabilir. ABD'nin Afganistan ve Irak'ta yaşadığı olay bunlara basit birer örnektir. ABD, her iki savaşta da önemli politik hatalar yapmış ve akabinde ciddi şoklar yaşamıştır. Afganistan savaşının başından beri tartışılan bir konu olmasına rağmen, ABD'nin yanlış politikaları telafisi zor neticelere sebebiyet vermiştir. Bu örnekte dış politikanın, geçerli istihbari veriler ile desteklenememesi en büyük etkendir. İstihbarat kavramı, ekseriyetle savaş ve çatışma ortamlarının önemli bir parçası gibi gözükse de, esasında demokratik bir dünya düzenin kurulmasında, bölgesel ve küresel barışın inşasında çok önemli görev üstlenmektedir. İyi kurgulanmış istihbarat örgütlerinin sistemli bir biçimde görev yaptığı ülkelerde, refah seviyelerinin ve demokratik düzenin güç kazandığı, savaş ve kaos ortamlarının az rastlanır olduğu görülmektedir. Örneğin, ABD ve İngiltere'nin refah düzeyleri dile getirilirken, aynı zamanda FBI, CIA ve MI6 gibi istihbarat örgütlerinin de akla gelmesi bununla ilgilidir. Bu bağlamda dış politikada karar alınırken, iyi çalışan bir istihbarat sisteminin varlığı oldukça mühimdir. İstihbaratsız bir dış politikada iyi neticeler almak, imkansıza yakındır. İstihbaratın tüm argümanları, hem dış politikanın oluşturulma aşamasında hem de uygulanan dış politikaya yön verilmesinde vazgeçilmez unsurlardır. Bir ülkenin, diğer ülke ya da terörist grupların saldırılarını tespit etmesi ciddi bir organizasyon gerektirir. İstihbarat örgütleri ile dış politikanın anlamlı birlikteliği ülkelere önemli öngörüler sağlar. Anahtar Kelimeler: istihbarat, dış politika, dış politikada karar alma.