Ortadoğu çözümsüzlüğüne küresel güçlerin etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUNCAY KURT
Danışman: Hüdayi Sayın
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tezin amacı; askeri, ekonomik, siyasi ve teknolojik olarak en büyük beş devletin Ortadoğu politikalarının bölgeyi istikrarsızlığa sürükleyerek, bölge kaynaklarını kendilerine doğru yönlendirme çabalarının açıklanmasıdır. Özellikle Osmanlı İmparatorluğu'nun çöküş dönemi ile bölgeye yerleşmeye çalışan "güçlerin" Ortadoğu coğrafyasında olumsuz anlamda etkileri incelenmiştir. Tezin temel önermesi; ABD, İngiltere, Almanya, Rusya ve Çin gibi küresel olarak güçlü devletlerin sadece çıkar amaçlı Ortadoğu'da var olmaları, bölgeye istikrarsızlık getirmektedir. Kapsam olarak son yüzyıllık zaman ele alınmış; nitel araştırma tekniği ile tarihsel araştırma yöntemi ile derinlemesine doküman incelemesi tekniği metot olarak kullanılmıştır. İnsanlık tarihi ile yaşıt olan Ortadoğu; dünyada tarihi, coğrafi, kültürel, stratejik, dini yapısı ve birçok farklı özelliği ile önemli bir yer tutmaktadır. 'Küresel Güçler' tarafından kontrol edilmek istenen, bu kontrol isteğinin getirdiği sonuçlarla da huzura hasret kalan ruh hali ile çözümsüzlüğün adresi olmaya itilmiştir. Dünyada söz sahibi olmaya çalışan güçler gözünü bu topraklara dikmiş, çıkar çatışmasının en yoğun yaşandığı yer olmuştur. Bu coğrafyada yaşayan insanlar yaklaşık yüz yıldır acıdan acıya koşturulmuş, en büyük parçadan başlayarak tüm güçler ve yapılar parçalanıp bütünlüklerini ve birliklerini kaybetmiş, tehlike olmaktan çıkarılmaya çalışılmıştır. Dini yapısı itibariyle İslam dinini temsil eden topraklar olarak görülen bu coğrafya adeta devletlerin misyoner faaliyetlerinin odağı haline gelmiştir. Tüm dünyaya İslam dini ile terörü bir arada gösterip istediklerini almak için her türlü strateji ve politikayı uyguladıkları alan haline getirilmiştir. 1800'lü yılların sonlarından başlayarak Ortadoğu coğrafyasında etkin olmaya çalışan ülkeler hem bölgenin kaynaklarını sömürmüş hem de tarihi düşmanlıkları unutmadan kendilerine tehlike gördükleri yapıları çeşitli bahaneler üreterek bertaraf etmişlerdir. Bu kapsamda; son yüzyılda dünya siyasetine yön veren güçlerin Ortadoğu politikalarını incelediğimiz bu tezde; olaylara tarihi, askeri, kültürel, ekonomik ve dini bakış açılarıyla bakılmış sorunların çözümsüzlüğe nasıl itildiği noktasına vurgu yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Ortadoğu Politikaları, Küresel Güçler, Enerji Kaynakları,Arap Baharı