ALKOL VE PSİKOAKTİF MADDE BAĞIMLILARINDA NARSİSTİK KİŞİLİK ÖZELLİKLERİ VE ANKSİYETE DÜZEYİNİN ETKİSİ
22nd International Medical and Health Sciences Research Congress , Ankara, Türkiye, 18 - 19 Temmuz 2026, ss.85-95, (Tam Metin Bildiri)
- Yayın Türü: Bildiri / Tam Metin Bildiri
- Basıldığı Şehir: Ankara
- Basıldığı Ülke: Türkiye
- Sayfa Sayıları: ss.85-95
- İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
ALKOL VE PSİKOAKTİF MADDE BAĞIMLILARINDA NARSİSTİK KİŞİLİK ÖZELLİKLERİ VE ANKSİYETE DÜZEYİNİN ETKİSİ
Amaç: Bu araştırmanın amacı, alkol veya psikoaktif madde kullanım bozukluğu tanısı almış bireylerde narsisistik kişilik özellikleri, anksiyete düzeyi ve bağımlılık şiddeti arasındaki ilişkileri incelemek ve anksiyete semptomlarının bu ilişkideki aracı rolünü değerlendirmektir. Yöntem: Kesitsel ve ilişkisel tasarımda yürütülen araştırma, Bakırköy Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Erişkin Arındırma Merkezinde tedavi gören 166 birey ile gerçekleştirilmiştir. Veriler Sosyo-demografik Bilgi Formu, Bağımlılık Profil İndeksi-Kısa Form (BAPİ-K), Beş Faktör Narsisizm Ölçeği-Kısa Formu (FFNI-SF), Hipersensitif Narsisizm Ölçeği (HNS), Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ) ve Durumluluk-Sürekli Kaygı Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde Pearson korelasyon, hiyerarşik regresyon ve bootstrap yöntemiyle aracılık analizleri uygulanmıştır. Bulgular: Kırılgan (hipersensitif) narsisizm ile anksiyete semptomları arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur (r = .29, p < .001). Anksiyete semptomları bağımlılık şiddetini anlamlı biçimde yordamıştır (β = .19, p = .021). Aracılık analizi sonuçları, kırılgan narsisizmin bağımlılık şiddeti üzerindeki doğrudan etkisinin anlamlı olmadığını; ancak anksiyete semptomları aracılığıyla dolaylı etkisinin anlamlı olduğunu göstermiştir (b = 0.049, %95 GA [0.013, 0.093], p = .015). Sürekli kaygının ise aracı rolü desteklenmemiştir. Sonuç: Bulgular, kırılgan narsisizmin bağımlılık şiddetini doğrudan değil, anksiyete semptomları üzerinden dolaylı olarak etkilediğini göstermektedir. Bu sonuç, bağımlılık tedavisinde anksiyete belirtilerinin değerlendirilmesi ve duygu düzenleme becerilerini güçlendirmeye yönelik müdahalelerin önemine işaret etmektedir. Anahtar Kelimeler: Bağımlılık, narsisizm, kırılgan narsisizm, anksiyete, aracılık analizi, psikoaktif madde kullanımı. Anahtar Kelimeler: bağımlılık, narsisizm, kırılgan narsisizm, anksiyete, psikoaktif madde kullanımı.