Doğal ve Sentetik Antibakteriyel Ajanlarla Fonksiyonelleştirilmiş Biyoaktif İki Katmanlı 3B Baskılı PCL/Jelatin Biyoyamaların Geliştirilmesi ve Karakterizasyonu


Öğr. Gör. EBRU UYSAL

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Kimya-Metalurji Fakültesi, Biyomühendislik Böl., Türkiye

Tez Danışmanı: Cem Bülent Üstündağ

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Diğer

Özet:

Bu çalışmada, cerrahi mesh enfeksiyonlarının azaltılmasına yönelik olarak üç

boyutlu (3B) baskı ve koaksiyel elektrospin teknolojileri kullanılarak çift katmanlı

polikaprolakton/jelatin (PCL/Ge) bazlı biyobozunur biyoyamalar geliştirilmiştir.

Mekanik dayanımı yüksek 3B baskılı alt katman ile kontrollü ilaç salınımı sağlayan

core–shell nanofiber üst katman birleştirilerek hibrit bir yapı elde edilmiştir.

Antibakteriyel özellik kazandırmak amacıyla biyoyamalar doğal fitokimyasal ajan

olan Agrimonia eupatoria (AE) ekstraktı ve geniş spektrumlu sentetik antibiyotik

rifampisin (RIF) ile fonksiyonelleştirilmiştir.

HPLC analizleri, AE ekstraktında gallik asit, klorojenik asit, p-kumarik asit,

kersetin ve sinnamik asit gibi fenolik bileşiklerin varlığını doğrulamıştır. Reolojik

analizler, hazırlanan çözeltilerin 3B baskı için uygun viskoelastik özellik

sergilediğini göstermiştir. SEM analizleri düzgün filament yapısı, homojen gözenek

dağılımı ve başarılı çift katmanlı mimariyi ortaya koyarken, FTIR ve DSC analizleri

xiyapıların kimyasal uyumluluğunu ve termal stabilitesini doğrulamıştır. İn vitro

salınım analizleri, AE’nin hızlı başlangıç salımı gösterdiğini, RIF’in ise daha

kontrollü ve uzun süreli salım profili sunduğunu ortaya koymuştur. Antibakteriyel

testlerde özellikle RIF yüklü gruplarda belirgin inhibisyon zonları gözlenmiştir.

MTT ve Western blot analizleri tüm biyoyamaların biyouyumlu olduğunu ve

fibroblast proliferasyonunu desteklediğini göstermiştir. Ayrıca numerik analizler,

sütür sayısındaki artışın gerilme ve deformasyonu azalttığını ortaya koymuştur.

Elde edilen bulgular, doğal ve sentetik ajanlarla fonksiyonelleştirilmiş PCL/Ge

biyoyamaların cerahi mesh enfeksiyonlarının riskini azaltmaya yönelik gelecek

vaat eden bir yaklaşım sunduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: 3B baskı, antibakteriyel biyoyama, polycaprolactone/jelatin,

Agrimonia eupatoria, rifampisin.