Düşük over rezervi (DOR) tanısı olan olgularda ağır metal maruziyetinin serum klotho düzeyi ve embriyo kalitesi üzerine etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HİSTOLOJİ VE EMBRİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BERNA AKÇAY

Danışman: SELMA YAZAR ÜREK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Düşük over rezervi (DOR), overlerdeki mevcut folikül havuzunun azalmasına bağlı olarak kontrollü ovaryan stimülasyona zayıf yanıt verilmesiyle karakterize edilen; az sayıda oosit elde edilmesi, oosit ve embriyo kalitesinde düşüş ve yardımcı üreme tekniklerinde sınırlı başarı ile ilişkili bir klinik durumdur. Son yıllarda genetik ve tıbbi nedenlerin yanı sıra çevresel kirleticilerin de üreme fizyolojisi üzerinde etkili olabileceği gösterilmiştir. Özellikle ağır metallerin oksidatif stres dengesini bozarak folikül gelişimi, oosit kalitesi ve embriyo oluşum süreçlerini olumsuz etkileyebileceği bildirilmektedir. Oksidatif denge, hücresel yaşlanma ve metabolik homeostaz ile ilişkili önemli bir protein olan Klotho'nun üreme sistemindeki rolü giderek daha fazla ilgi görmektedir. Bu tez çalışmasında, DOR tanısı olan olgularda ağır metal maruziyetinin serum Klotho düzeyi ve embriyo kalitesi üzerindeki olası etkilerinin araştırılması amaçlandı. In vitro fertilizasyon (IVF) tedavisine başlayan, 40 yaş altındaki 128 kadın (64 DOR, 64 kontrol) prospektif olarak incelendi. Katılımcılardan serum ve foliküler sıvı örnekleri alındı. Serum Klotho düzeyleri ELISA yöntemiyle, foliküler sıvıdaki kurşun (Pb), kadmiyum (Cd), nikel (Ni), krom (Cr) ve çinko (Zn) düzeyleri ICP-MS yöntemiyle analiz edildi. Embriyo kalitesi blastokist aşamasında Gardner kriterlerine göre değerlendirildi. Elde edilen bulgulara göre, bu çalışmada düşük over rezervi (DOR) tanısı olan olgularda foliküler sıvıda kurşun (Pb), kadmiyum (Cd) ve nikel (Ni) düzeylerinin kontrol grubuna kıyasla daha yüksek olduğu ve bu artışın embriyo kalitesinde azalma ile ilişkili olduğu gösterilmiştir. DOR grubunda excellent ve good kalite blastokist oranlarının daha düşük, average ve poor kalite embriyoların ise daha yüksek olduğu saptanmıştır. Serum Klotho düzeyleri açısından DOR ve kontrol grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmamış olmakla birlikte, Klotho'nun oksidatif stres ve hücresel denge ile ilişkili biyolojik rolü göz önünde bulundurulduğunda, üreme sonuçları üzerindeki olası dolaylı etkilerinin daha geniş örneklemli çalışmalarla değerlendirilmesi gerektiği düşünülmektedir.