Sürdürülebilir iş sağlığı ve güvenliği bağlamında enerji yönetimi: ISO 50001 ile ISO 45001 standartlarının entegrasyonu ve işletmelerde uygulanabilirliği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET KEREM ÖZEN
Danışman: HAFİZ HULUSİ ACAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışma, küresel ölçekte artan enerji maliyetleri ve iklim krizi ve değişen çalışma koşulları bağlamında, enerji yönetimi ile iş sağlığı ve güvenliğinin metal sanayi gibi enerji yoğun ve yüksek riskli sektörlerde sürdürülebilirlik ekseninde birlikte yönetilmesini ele almaktadır. Araştırmanın amacı, ISO 45001 İSG Yönetim Sistemi ile ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi'nin entegrasyonuna yönelik kuramsal ve uygulamaya dönük bir model geliştirmek ve bu modelin İstanbul'da faaliyet gösteren küçük ölçekli bir metal işletmesindeki olası etkilerini analiz etmektir. Araştırmada doküman incelemesi, saha gözlemleri ve yarı yapılandırılmış görüşmelerden elde edilen verilerle işletmenin mevcut uygulamaları değerlendirilmiş; her iki standardın ortak ve tamamlayıcı hükümleri üzerinden entegre bir yönetim sistemi çerçevesi oluşturulmuştur. Entegrasyon öncesi ve sonrası risk profilinin karşılaştırılmasında HRNS, FMEA ve Fine-Kinney yöntemleri birlikte kullanılmış; enerji ve İSG ile ilişkili tehlikeler çoklu risk analizi yaklaşımıyla puanlanmıştır. Bulgular, ISO 45001 ve ISO 50001'in politika, hedefler, süreç yaklaşımı, risk temelli düşünme ve PUKÖ döngüsü bakımından yüksek düzeyde yapısal uyum gösterdiğini; bu nedenle metal işletmelerinde entegre bir yönetim sistemi kurulmasının uygulanabilir olduğunu ortaya koymaktadır. Çalışma, entegrasyonun özellikle enerji yoğun ekipmanlar ve operasyonel kontrol adımlarında risk skorlarını düşürme ve İSG–enerji performans göstergelerini iyileştirme potansiyeline sahip olduğunu göstererek, benzer işletmeler için entegre politika, ortak performans göstergeleri ve çoklu risk analizine dayalı pratik bir yol haritası sunmaktadır.